گامی علمی در مسیر حفاظت از یک ذخیره ژنتیکی بومی؛
کاتالوگ تخصصی گوسفند سنگسری منتشر شد
به گزارش روابطعمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان، کاتالوگ تخصصی گوسفند سنگسری باهدف معرفی و مستندسازی ویژگیهای نژادی، ظرفیتهای تولیدی و تولیدمثلی، الزامات مدیریتی و راهکارهای حفاظت و توسعه این نژاد بومی، توسط محققان بخش تحقیقات علوم دامی مرکز تدوین و چاپ شد.
گوسفند سنگسری یکی از نژادهای بومی شناختهشده استان سمنان است که برخورداری از توان سازگاری با شرایط اقلیمی منطقه و قابلیت استفاده از منابع مرتعی، جایگاه ویژهای در دامپروری بومی استان دارد. حفظ این ظرفیت ژنتیکی و بهرهگیری هدفمند از ویژگیهای ارزشمند آن، نیازمند شناخت دقیق مشخصات نژادی، ثبت اطلاعات و برنامهریزی در زمینه حفاظت و اصلاح نژادی است.
در این کاتالوگ، مجموعهای از اطلاعات تخصصی درباره ویژگیهای فنوتیپی و ظاهری، خصوصیات بیومتریک و ریختشناسی و مشخصات اندامهای مختلف بدن گوسفند سنگسری ارائه شده است. در این بخش، شاخصهایی از جمله لاله گوش، جمجمه و پیشانی، پوزه و بینی، گردن، چشم و حدقه، نیمرخ صورت، دستوپا، دنبه و دنبالیچه مورد بررسی قرار گرفته و مشخصات ساختاری و ظاهری این نژاد تشریح شده است.
بخش دیگری از این اثر به خصوصیات تولیدی گوسفند سنگسری در زمینه گوشت، پشم و شیر اختصاص دارد و در کنار آن، ویژگیهای تولیدمثلی و عوامل مؤثر بر مدیریت گله نیز موردتوجه قرار گرفته است.
از بخشهای کاربردی این کاتالوگ، تدوین تقویم مدیریتی و تولیدمثلی گلههای گوسفند سنگسری است که مراحل مختلف مدیریت دام را در دورههای مختلف تولیدمثلی تشریح میکند؛ از آمادهسازی دامهای مولد و برنامهریزی جفتگیری تا مدیریت آبستنی، زایش، مراقبت از برهها، شیرگیری و انتخاب دامهای جایگزین.
این کاتالوگ همچنین به چالشهای حفاظت و توسعه نژاد سنگسری و راهکارهای افزایش جمعیت مولد و بهرهبرداری پایدار از این ذخیره ژنتیکی پرداخته است. شناسایی و ثبت دامهای واجد ویژگیهای نژادی، رکوردگیری تولیدی و تولیدمثلی، انتخاب هدفمند دامهای برتر، مدیریت صحیح جفتگیری، حفظ تنوع ژنتیکی و جلوگیری از آمیختهگریهای غیرهدفمند، از جمله محورهای موردتوجه در رویکرد حفاظتی و اصلاح نژادی این نژاد است.
در این رویکرد، حفظ هویت نژادی، تقویت جمعیت مولد، ارتقای بهرهوری و صیانت از ویژگیهای سازگاری گوسفند سنگسری با شرایط محیطی موردتأکید است؛ موضوعی که میتواند در پایداری دامپروری و استفاده بهینه از ظرفیتهای ژنتیکی بومی استان نقش مؤثری داشته باشد.
این اثر با تمرکز بر ویژگیهای نژادی، ظرفیتهای تولیدی، مدیریت گله و الزامات حفاظت و اصلاح نژادی گوسفند سنگسری، میتواند بهعنوان محتوایی علمی و کاربردی برای ارتقای شناخت نسبت به این نژاد بومی و پشتیبانی از برنامههای آینده در زمینه حفاظت و بهرهبرداری پایدار از منابع ژنتیکی دامی مورد استفاده قرار گیرد.
کانال اطلاعرسانی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان
